7 klas społecznych w Wielkiej Brytanii. Do której należysz?

Naukowcy mówią jasno: w Wielkiej Brytanii nie ma już trzech klas społecznych – tych, których tradycyjne wyobrażenie znamy z literatury, czy szkolnych czytanek do nauki angielskiego.

 

Już nie ma trójpodziału na arystokratyczną (wysnobowaną, kończącą studia w Eton czy Oxfordzie elitę, z dziedzicznym majątkiem wartym miliony), uśmiechniętych robotników w „blue collars” i tej pośrodku, stanowiącej fundament zdrowego społeczeństwa – „middle class” – z niezapomnianą Hiacyntą Bukiet, jako jej idealnym wcieleniem. Klas społecznych jest bowiem teraz aż siedem.

 

Badania na temat podziałów klasowych we współczesnej Wielkiej Brytanii, prowadzone we współpracy z BBC Lab UK, rozpoczęto już w 2011 r. Badacze, Mike Savage z London School of Economics i Fiona Devine z uniwersytetu w Manchesterze, nawiązując do teorii ogłoszonej w 1984 r. przez francuskiego socjologa Pierre’a Bourdieu, posłużyli się nowymi miernikami identyfikacji społecznej.

Ponieważ zdaniem francuskiego naukowca o przynależności do klasy społecznej przesądzają trzy rodzaje kapitałów, którymi jednostka dysponuje w zależności od posiadanych zasobów, badacze odpowiednio zaprojektowali ankietę. Dzięki pytaniom o różne aspekty życia sonda pozwalała ustalić skład i wielkość kapitałów badanej osoby.

U podstaw ankiety stanęło więc założenie, że współczesnymi miernikami przynależności klasowej są już nie tylko praca zawodowa, czy ogólnie rzecz biorąc – sposób zarobkowania na życie. O zaklasyfikowaniu do danej grupy społecznej przesądza bowiem także szereg innych czynników:

– ekonomicznych:

    np. wielkość dochodu, posiadanie nieruchomości i jej cechy (wartość, prawo własności), dysponowanie oszczędnościami i innego rodzaju kapitałem (np. papierami wartościowymi) etc. Czynniki te łącznie stanowią o kapitale ekonomicznym jednostki.

– kulturowych:

    potrzeby kulturowe i sposoby ich zaspokajania (np. czy jest to granie w gry komputerowe, chodzenie do kina lub teatru, opery etc.) Czynniki te określono kapitałem kulturowym jednostki.

– społecznych:

    krąg otaczających znajomych i przyjaciół (osób, z którymi pozostajemy w relacjach innych, niż zawodowe). Łącznie określone kapitałem społecznym jednostki.

Sporządziwszy odpowiedni zestaw pytań naukowcy zaprosili do badań mieszkańców Wielkiej Brytanii. Dotychczas w „The Great British Class Survey” wypowiedziało się ok. 160 tys. osób, z czego 86 proc. stanowili mieszkańcy Anglii, 8 proc. Szkocji, 3 proc. Walii i 1 proc. Irlandii; 90 proc. badanych stanowili biali mieszkańcy UK.

Na podstawie uzyskanych wyników badacze doszli do wniosku, że współczesne brytyjskie społeczeństwo tworzy aż siedem klas, do których należą:

1. Elite (elita):

    grupa, która osiąga najwyższe dochody oraz ma w ogóle bardzo wysoki kapitał ekonomiczny. Ma także bardzo wysoki kapitał kulturowy i społeczny. Klasa ta jest mocno odseparowana od pozostałych.

2. Established middle class (ustabilizowana klasa średnia):

    grupa o niższym niż elita, ciągle jednak wysokim poziomie wszystkich trzech kapitałów. Towarzyska i nieseparująca się od innych, o wysokich potrzebach kulturowych i dużej tolerancji na odmienność.

3. Technical Middle Class (techniczna klasa średnia):

    nowa, na razie niewielka grupa społeczna, o wysokim kapitale ekonomicznym, stosunkowo mniej „zaangażowana” kulturowo i społecznie, niż established middle class (utrzymująca stosunkowo mniej relacji społecznych i towarzyskich)(od redakcji: wiemy czemu – grają ze sobą nawzajem w „Call of duty”).

4. New Affluent Workers (nowa klasa „zamożnych pracowników najemnych”):

    ma przeciętny kapitał ekonomiczny, natomiast dość duży kulturowy i społeczny. Klasa ludzi młodych, aktywnych.

5. Emergent Service Workers (klasa młodych pracowników usługowych):

    ma niewielki kapitał ekonomiczny, za to prężnie rozwijający się kapitał kulturowy i wysoki kapitał społeczny. Należą do niej osoby młode, z reguły mieszkające w miastach.

6. Traditional Working Class (tradycyjna klasa pracująca):

    ma stosunkowo niższy poziom wszystkich trzech rodzajów kapitału, nie są to jednak ludzie, których tradycyjnie nazwalibyśmy biednymi. Przeciętna wieku jest tu wyższa, niż pozostałych klas.

7. Precariat (prekariat):

    najmniej uprzywilejowana ze wszystkich, o najniższym poziomie wszystkich trzech kapitałów, żyjąca w poczuciu braku pewności jutra.

Rezultaty badań zostały opublikowane w Internecie oraz przedstawione podczas konferencji Brytyjskiego Towarzystwa Socjologicznego. Ankieta jest ciągle dostępna na stronie BBC. Można też wziąć udział w jej skróconej wersji.